BRDCST 2026 - Dag 4 - Einstürzende Neubauten - Sleet op de relatie
Ancienne Belgique, 2 april 2026 - 5 april 2026
Dit was de vierde dag van het festival, maar daar leek het niet op. Het publiek voor Einstürzende Neubauten leek plots twee keer zo oud als de gemiddelde BRDCST-ganger van de vorige dagen. Enkelen hadden hun kroost mee, die twee keer zo jong was.
Het was de dertiende passage van Einstürzende Neubauten in deze zaal. De eerste keer was in 1997. In 2000 namen ze hier zelfs een live album op. En in 2004 stonden ze op het Domino-festival, de voorloper van BRDCST. Ze deden een tweedaagse in 2010 ter gelegenheid van de dertigste verjaardag van de band, waarbij als voorprogramma in de zaal een zalig drumproject georganiseerd werd door N.U. Unruh, de percussionist van de band.
Toen wij tiener waren, hing er in onze kamer een poster van een ejaculerend paard naast één van Belinda Carlisle. We zagen hen voor het eerst in de Vooruit in 1991, maar het kan ook in 1993 geweest zijn. Het was ook de eerste keer ooit dat we een vibrator zagen of zelfs wisten dat zoiets bestond. Ze gebruikten het ding om gitaarsnaren te doen trillen. Dat doen ze trouwens nog steeds. Ze gebruikten zelfgebouwde instrumenten, en die zagen er gevaarlijk uit. En zo voelde het ook. Ooit hebben ze zelfs het publiek bedreigd met molotov-cocktails, maar die periode hebben we niet meegemaakt, daarvoor zijn we te jong.
Maar na al die jaren zit er sleet op onze relatie met de band. De laatste albums konden maar matig boeien. En ons enthousiasme over het laatste concert, dat we besproken hebben, was beperkt. Wat kun je na al die tijd nog toevoegen aan dat verhaal? Er was in première de nieuwe bassiste, Josefine Lukschy, die legende Alexander Hacke moet vervangen. De baslijnen spelen zal nog wel meevallen, met het ego van Blixa Bargeld omgaan lijkt ons een heel andere uitdaging.
Tijdens bisnummer Stella Maris stond Bargeld in elk geval al kwaad te gesticuleren naar de geluidsman dat de monitor niet goed zat. Speelde daar het haantje dat beter wilde zingen dan de nieuwe bassiste? Haar stem klonk nog onzeker, maar voor een première is dat ook niet zo verwonderlijk. Ze moest haar plaats nog vinden. Zelfs letterlijk: bij de buiging voor het publiek na afloop wist ze nog niet goed of ze wel naast Blixa Bargeld mocht staan.
Josefine Lukschy staat nog niet met naam en toenaam op de bandwebsite, maar Alexander Hacke is wel al weggewerkt. Die is ondertussen persona non grata geworden. Lukschy is geboren in het jaar dat 'Haus der Lüge' werd uitgebracht (het album met het ejaculerende paard). Ze zou wel eens in een krabbennest terechtgekomen kunnen zijn.
De set was grotendeels een kopie van de verjaardagsset, die ze enkele dagen geleden live streamden op de socials. De oudste nummers kwamen uit 'Silence Is Sexy' (Sabrina, Die Befindlichkeit des Landes, Sonnenbarke), een album uit het jaar 2000, dat, zoals de titel beloofde, kalmer was dan al wat eraan was voorafgegaan.
Op de nieuwere albums zijn we opener Ten Grand Goldie gaan appreciëren. Er was het mopje over het winkelkarretje in Grazer Damm. Vier jaar geleden had het nog een Facebook-pagina met statusupdates over zijn reizen. Ondertussen was de mop dat het uitgerust was met een gps-tracker en iemand zich ergens achter een computer zat af te vragen waar dat karretje toch allemaal naartoe reist.
Het karretje is een vast onderdeel van het instrumentarium. De boormachines, vibrators, compressoren, het isolatiedeken, de vliegwielen of de loden buizen, het zijn allemaal gekende en vertrouwde geluidsbronnen. Ze werden nog als accenten gebruikt, maar waren niet langer klankbepalend. Die rol was weggelegd voor de basgitaar, Blixa's stem en de synthesizer.
Het was een goed optreden, maar ook niet meer dan dat. Na zesenveertig jaar kunnen ze het met de vingers in de neus. Maar het voelde als kijken naar het zoveelste seizoen van een televisieserie die niet echt meer vooruitgaat, maar die we ook niet kunnen loslaten, omdat we er emotioneel in geïnvesteerd hebben. Misschien wordt het toch eens tijd om dat te doen.